Klikzink
Een zwembadoverkapping heeft een dak dat aan één kant iets moet verdragen wat bij een woning, een loods of een schuur niet speelt: binnenlucht die warm, vochtig en chloorhoudend is. Dat klinkt als een detail, maar het is voor het dak eigenlijk de hele opgave. Wij krijgen regelmatig vragen van beheerders en aannemers die op zoek zijn naar de juiste dakbedekking voor een zwembad, en het antwoord begint bijna altijd bij die binnenzijde, niet bij de buitenkant.
Bij een woonhuis is de belangrijkste vraag meestal hoe het dak weer, wind en zon aan de buitenkant doorstaat. Bij een zwembadoverkapping komt daar een tweede, minstens zo grote opgave bij: wat er van binnenuit tegen het dak aan komt. Het water in het bad verdampt continu, en in een goed verwarmd bad met bezoekers erbij ontstaat een constante damp van warme, vochtige lucht. Die lucht bevat ook chloordampen, of afgeleiden daarvan als er andere waterbehandeling gebruikt wordt. Die damp trekt omhoog, tegen het dakvlak aan, en zoekt een weg naar buiten of naar binnen in de constructie. Doet hij dat op de verkeerde plek, dan condenseert de damp in de isolatie of tegen de onderzijde van de dakplaat, en dat is waar problemen beginnen: verrotting van houten dakdelen, corrosie van metalen onderdelen aan de binnenzijde, schimmel, en op de langere termijn schade die niet aan de buitenkant te zien is maar wel aan de binnenkant van het gebouw.
Om die vochtige, chloorhoudende lucht buiten de constructie te houden, moet er aan de binnenzijde van het dak een dampremmende laag zitten die daadwerkelijk aansluit, ook bij doorvoeren, hoeken en aansluitingen op wanden. Dat is bij een zwembad kritischer dan bij een gewoon gebouw, omdat de dampdruk aan de binnenzijde hoger is en de gevolgen van een lek in die laag groter zijn. Een dampremmer die op een kantoorpand nog wel meevalt als hij op één plek niet helemaal aansluit, kan bij een zwembadhal juist de plek worden waar vocht zich jarenlang ophoopt zonder dat iemand het merkt, tot de schade aan een gordijngevel, staalconstructie of houten spant zich aandient. Dit is dan ook het eerste gesprek dat wij voeren met een aannemer of installateur die de opbouw van het dak bepaalt: niet welke plaat er bovenop komt, maar hoe de binnenzijde is afgedicht en geventileerd. Felsplaten zijn aan de buitenkant een prima keuze voor een zwembadoverkapping, maar zij lossen dit vraagstuk niet op. Dat is het werk van de laag die u niet ziet.
Naast de dampremmer is ventilatie de tweede helft van de opgave. Ook met een goede dampremmer ontsnapt er in de praktijk altijd een beetje vocht de constructie in, via kleine lekken, doorvoeren of gewoon diffusie door het materiaal heen. Een geventileerde spouw tussen de isolatie en de buitenste dakplaat zorgt ervoor dat dit restvocht weg kan, in plaats van dat het blijft hangen. Bij een zwembad is die ventilatie belangrijker dan bij een gewoon dak, precies omdat de hoeveelheid vocht die van binnenuit komt groter is en omdat chloridedamp corrosie versnelt als hij ergens blijft hangen. Een dak dat bij een kantoorpand zonder spouwventilatie nog jarenlang meegaat, kan bij een zwembadoverkapping binnen een paar jaar tekenen van corrosie aan de onderzijde vertonen als de opbouw niet goed geventileerd is. Wij denken hierover mee op basis van de tekening, samen met de aannemer of het installatiebedrijf dat de bouwfysische opbouw bepaalt, en dat meedenken kost niets.
De felsplaten die wij leveren zijn gemaakt van Sendzimir verzinkt staal met een organische coating van 50 micrometer, die aan de buitenkant goed bestand is tegen weersinvloeden. Aan de buitenzijde van een zwembadoverkapping is dat een geschikte oplossing: de plaat wordt blind bevestigd, met klemmen onder de fels, dus zonder doorboringen die weer een risico op lekkage vormen. Dat is prettig bij een dak waar u sowieso al extra aandacht aan de dichtheid van de constructie moet geven. Maar de felsplaat aan de buitenkant heeft geen enkele invloed op wat er aan de binnenkant van het dak gebeurt. Een mooi felsdak boven een zwembad met een dampremmer die niet goed aansluit, is over een paar jaar nog steeds een dak met vochtschade, ook al ziet de buitenkant er onberispelijk uit. Andersom geldt ook: als de binnenzijde goed is uitgevoerd, is de felsplaat een degelijke afwerking die weinig onderhoud vraagt en op vrijwel elke dakhelling vanaf zes graden toegepast kan worden, ook bij de vaak licht hellende of bijna platte overkappingen die je bij zwembaden ziet.
Er zijn situaties waarin wij een aannemer of beheerder eerlijk zeggen dat felsplaten niet het eerste waar we naar zouden kijken. Bij een bestaand zwembad waar de dakopbouw nooit goed doorgerekend is op vocht en waar de binnenzijde niet eenvoudig te openen of aan te passen is, kan het verstandiger zijn om eerst een bouwfysisch advies te vragen over de opbouw, voordat er over de buitenste laag gesproken wordt. Ook bij zwembaden met een zeer hoge luchtvochtigheid en beperkte mechanische ventilatie, zoals bij sommige therapeutische baden of tropische zwemparadijzen, is de eerste vraag niet welk plaatmateriaal er op het dak komt, maar hoe het klimaat in de hal wordt beheerst. Een felsplaat is dan een uitstekende afwerking zodra die vraag beantwoord is, maar hij is geen vervanging voor een goed doordacht ventilatie- en klimaatplan.
Deze pagina gaat over het overzicht: waarom het dak van een zwembadoverkapping een andere aanpak vraagt dan een gewoon dak. Voor de concrete uitvoering, bijvoorbeeld of u het bestaande dak vervangt, over de dakpannen heen werkt, met asbestverwijdering te maken heeft of het dak wilt verduurzamen met isolatie, hebben wij afzonderlijke pagina's die dieper op die situaties ingaan. Ook de vergelijking met andere materialen, zoals bitumen, EPDM of golfplaat, behandelen wij elders, omdat die keuze voor een zwembad net iets anders uitpakt dan voor een woning of bedrijfshal.
Als u een zwembadoverkapping laat bouwen, renoveren of verduurzamen, is het verstandig om het gesprek over de dakopbouw te beginnen bij de binnenzijde: de dampremmer, de aansluitingen en de ventilatie. Zodra die opbouw vaststaat, denken wij graag mee over de felsplaten aan de buitenkant, op basis van de tekening en de situatie op het dak. Neem gerust contact met ons op om te bespreken wat in uw geval de juiste opbouw en de juiste platen zijn.