Klikzink
Bij een paardenstal met een asbestdak is de volgorde van het werk minder vrij dan bij een woonhuis. U kunt niet even een offerte voor nieuwe felsplaten aanvragen en dan zien wanneer het saneringsbedrijf tijd heeft. De sanering moet eerst helemaal klaar zijn, inclusief het vrijgavebewijs, voordat er iemand met nieuwe dakplaten op het dak mag. Dat vrijgavebewijs is het bewijs dat een onafhankelijke inspecteur heeft gemeten dat de lucht en het oppervlak schoon zijn. Zonder dat papier begint niemand met de nieuwe bedekking, en dat is maar goed ook, want anders loopt u het risico dat er nog vezels in de bouwlaag zitten op het moment dat u het dak weer dichtmaakt.
Wat dit voor de planning betekent, merkt u vooral in de wachttijd. Een saneringsbedrijf moet het dak eerst afzetten, de dieren en het beddingmateriaal beschermen of verplaatsen, en dan pas de platen demonteren. Bij een paardenstal komt daar iets bij dat bij een schuur of woonhuis niet speelt: er lopen dieren rond die niet zomaar een week ergens anders kunnen staan. Wij zien in de praktijk dat eigenaren de sanering plannen in een periode dat een deel van de stal leeg is, of dat ze tijdelijk paarden bij een buurman onderbrengen. Dat kost tijd om te regelen, en die tijd zit vóór de fase waarin wij iets voor u kunnen betekenen. Wij leveren de felsplaten op maat en denken mee over de indeling van het dak, maar dat gebeurt allemaal ná de sanering, niet ervoor of ertussendoor.
Een paardenstal is geen gewone ruimte om een dak boven te bouwen. Onder het dak hangt een combinatie van stof uit hooi en stro, ammoniak uit mest en urine, en een hoge luchtvochtigheid door de dieren zelf. Bij een woonhuis is een dak dat af en toe wat vocht doorlaat of waarop condensatie ontstaat vooral een kwestie van comfort: een vlek op het plafond, een vochtige geur. Bij een paardenstal ligt dat anders. Ammoniak in combinatie met vocht is agressiever voor materialen, en condens die op paarden of op het strooisel druipt is een diergezondheidsvraag, geen esthetische kwestie. Paarden met langdurig vochtige longen door een klam binnenklimaat krijgen makkelijker luchtwegklachten. Dat verandert hoe u naar het dak kijkt: niet als afdekking, maar als onderdeel van het klimaat waarin de dieren staan.
Dit is de reden dat wij bij paardenstallen altijd doorvragen naar de ventilatie voordat we praten over de platen zelf. Een dak van felsplaten is op zichzelf een dichte, duurzame laag staal die goed bestand is tegen een vochtig en ammoniakrijk binnenklimaat, dankzij de verzinking en de coating aan de buitenzijde. Maar de binnenzijde van het dak, waar geen coating op zit, moet niet voortdurend natgezweet worden door opstijgend vocht uit de stal. Bij een gewoon woonhuis kan een dampopen onderconstructie of een likje extra ventilatie het probleem meestal wel opvangen. Bij een paardenstal met veel dieren op een kleine oppervlakte is de vochtproductie zo hoog dat je met alleen een dicht dak zonder na te denken over doorstroming van lucht een klimaatprobleem in stand houdt, ongeacht welk materiaal er op het dak ligt.
In de praktijk verloopt een project bij een paardenstal met asbest op het dak in een vaste volgorde, en het is goed om die te kennen voordat u ons belt voor de felsplaten. Eerst wordt het asbest geïnventariseerd door een gecertificeerd bureau, dat vaststelt om welk type asbest het gaat en hoe het verwijderd moet worden. Daarna volgt de sanering zelf, met afzetting, beschermende maatregelen voor de dieren en het gebouw, en de daadwerkelijke verwijdering. Pas na de eindmeting en het vrijgavebewijs is het dak weer een gewone bouwplaats waar timmerlieden en dakdekkers zonder aanvullende beschermingsmaatregelen aan de slag kunnen.
Op dat moment komt de vraag naar de nieuwe dakbedekking pas echt aan de orde, en dat is precies het moment waarop wij graag meedenken. Wij leveren de felsplaten op de millimeter, op basis van de maten die u of uw aannemer opneemt zodra het dak leeg en schoon is. Omdat wij eigen walsmachines hebben, kunnen we een baan op de exacte lengte van uw stal leveren, van 450 tot 8000 millimeter, zodat er op de nok of aan de rand geen rare kniplap nodig is. Voor een paardenstal met een lange, rechte kapconstructie is dat vaak eenvoudiger dan bij een woonhuis met dakkapellen en hoeken. Meedenken op tekening, ook als u nog geen definitieve maten heeft maar wel al wilt weten wat er praktisch mogelijk is, kost u niets.
De platen worden blind bevestigd met klemmen onder de fels, zodat er geen schroefgaten in het zicht komen die op termijn kunnen gaan lekken. Op een houten dakconstructie schroeven we de klemmen vast, op een stalen constructie gebeurt dat met zelfborende schroeven. Het gewicht van ongeveer vijf kilo per vierkante meter is voor de meeste bestaande spantconstructies van een paardenstal geen probleem, maar dat is wel iets wat we samen met u of uw aannemer nakijken voordat de sanering achter de rug is, zodat u niet voor een verrassing komt te staan op het moment dat het dak eindelijk vrij is.
Er zijn situaties waarin nieuwe felsplaten na een sanering niet de eerste stap zouden moeten zijn. Als de onderconstructie van de stal zelf is aangetast door jarenlange blootstelling aan ammoniak en vocht, bijvoorbeeld houten gordingen die zichtbaar zijn gaan rotten, dan is het weinig zinvol om daar een nieuw dak op te leggen zonder eerst die constructie te herstellen of te vervangen. Een nieuw dak lost geen verrot hout op. Ook als er nog geen duidelijkheid is over de toekomstige ventilatie van de stal, bijvoorbeeld omdat u overweegt het aantal boxen te wijzigen of de stal een andere functie te geven, is het verstandiger die keuzes eerst te maken. De positie van eventuele lichtstraten, nokventilatie of open gevels heeft namelijk invloed op hoe het dak wordt ingedeeld en waar overgangen komen, en dat wilt u niet twee keer doen.
Tenslotte is er de volgordekwestie zelf: als de asbestsanering nog niet is gestart of het vrijgavebewijs er nog niet is, heeft het weinig zin om nu al een dakbedekker de platen te laten leggen. Wij kunnen wel alvast met u meedenken over maatvoering en kleurkeuze, zodat u geen tijd verliest zodra de stal vrij is, maar de feitelijke levering en montage volgt pas na de sanering.
Als de sanering van uw paardenstal al gepland staat of net is afgerond, kunt u ons vragen om samen met u de dakmaten en de gewenste kleur door te nemen, zodat de platen op tijd op maat gewalst en klaar zijn zodra het dak vrijgegeven is. Neem daarbij ook de vraag over ventilatie mee, want die bepaalt mede hoe het nieuwe dak wordt opgebouwd.