Klikzink
Een dak met asbesthoudende platen vervangen door felsplaten is in de praktijk twee trajecten die na elkaar lopen, niet naast elkaar. Eerst moet het asbest weg, met alles wat daarbij hoort aan onderzoek, vergunning en gecertificeerde verwijdering. Pas daarna kan het nieuwe dak omhoog. Wij maken en leveren de felsplaten, maar wij zijn geen saneerder. Die scheiding is niet alleen een kwestie van bevoegdheid, het is ook waarom de planning van dit soort projecten er vaak anders uitziet dan bij een gewone dakvervanging.
Voordat er een schroef in het nieuwe dak gaat, moet er een asbestinventarisatie zijn geweest, moet de sanering zijn uitgevoerd door een gecertificeerd bedrijf, en moet er een vrijgavebewijs liggen dat het dakvlak weer veilig is. Dat vrijgavebewijs is het scharnierpunt. Zonder dat papier begint niemand met de nieuwe beplating, en dat is maar goed ook, want tot die tijd is het dakvlak nog niet vrij van verontreiniging.
In de praktijk zien wij dat opdrachtgevers dit traject onderschatten in tijd. Een asbestinventarisatie moet worden aangevraagd en uitgevoerd, de uitslag moet er zijn, er moet een saneerder worden ingepland die op zijn beurt weer een wachttijd heeft, en de sanering zelf kan vertraging oplopen door weer of door wat er tijdens het werk wordt aangetroffen. Bij een loods die op de tekening een simpel zadeldak had, bleek tijdens de sanering dat de asbestplaten op een houten dakbeschot lagen dat zelf ook vervuild was door jarenlange lekkage rond de platen. Dat beschot moest mee, en dat betekende een nieuwe afvoerstroom en een nieuwe planning. Het dak dat wij leverden stond drie weken later dan oorspronkelijk was afgesproken, niet omdat de felsplaten niet klaar waren, maar omdat de vrijgave nog niet binnen was.
Wij plannen de levering van de platen daarom altijd op basis van een bevestigde vrijgavedatum, niet op een geschatte datum. Dat is even minder comfortabel voor de planning van de rest van de bouw, maar het voorkomt dat er platen op een bouwplaats staan te wachten op een dak dat nog niet gereed is om ze te ontvangen, of omgekeerd dat de sanering wordt opgejaagd om een leverdatum te halen.
Als het asbest weg is, ligt er meestal een dakconstructie die al decennia meegaat. Gordingen, sporen of een stalen dakplaat die inmiddels aan vervanging toe kunnen zijn, ook los van het asbest. De saneerder verwijdert het asbesthoudende materiaal, maar beoordeelt niet of de onderliggende constructie geschikt is voor een nieuw dak. Dat is een aparte stap, en wij raden altijd aan om die te zetten voordat er felsplaten worden bestemd voor een bepaalde maat en bevestiging.
Bij een boerderijschuur waar de asbestgolfplaten van het dak gingen, bleek de gordingafstand net te ruim voor de nieuwe felsplaten zonder extra ondersteuning. Dat was geen verrassing die uit de sanering kwam, maar iets wat pas aan het licht kwam toen de constructie helemaal bloot lag en goed kon worden opgemeten. Welke ondergrond precies nodig is voor felsplaten, en waar de grenzen liggen bij hout of bij staal, is een vraag die per gebouw verschilt en die wij op een andere pagina uitwerken. Voor dit traject is vooral belangrijk dat u die beoordeling niet overslaat omdat de sanering al zoveel tijd en geld heeft gekost. Een dak dat op een verkeerde ondergrond wordt bevestigd, geeft op termijn meer problemen dan de vertraging die een extra controle nu kost.
De sanering zelf verloopt in grote lijnen hetzelfde, welk gebouw er ook onder de asbestplaten schuilgaat, maar de gevolgen voor het vervolgtraject verschillen sterk. Bij een woonhuis is de asbestsanering vaak een relatief kleine ingreep op een beperkt dakvlak, en kan het nieuwe dak binnen een paar weken na de sanering worden gelegd. Bij een agrarische loods of een industriehal met een groot golfplatendak is de sanering zelf al een operatie van weken, met stutwerk, afzettingen en een grotere afvoerstroom, en is de kans groter dat de onderliggende constructie ook aandacht nodig heeft voordat er een nieuw dak op kan.
Bij gebouwen met een monumentale status of in een beschermd dorpsgezicht komt er nog een laag bovenop: naast de asbestmelding moet er dan ook een omgevingsvergunning zijn voor de nieuwe dakbedekking, en die twee vergunningtrajecten lopen niet automatisch synchroon. Wij hebben dat volledige traject per gebouwtype niet hier uitgewerkt, maar op de pagina's over het dak vervangen, over nieuwbouw en over verduurzamen met isolatie, waar wij per situatie ingaan op wat er verder nog meespeelt.
Wij krijgen wel eens de vraag of het niet sneller kan: de felsplaten al bestellen en aanleveren zodra de asbestinventarisatie is aangevraagd, zodat ze klaarliggen als de sanering klaar is. Dat lijkt efficiënt, maar in de praktijk werkt het averechts. Zolang de sanering niet is afgerond en er geen vrijgavebewijs is, weet niemand exact wanneer het dakvlak beschikbaar is, en kunnen wijzigingen in de sanering nog gevolgen hebben voor de maten of de bevestiging van het nieuwe dak. Platen die al op maat gewalst zijn voordat de definitieve situatie bekend is, kunnen daardoor niet meer passen.
Onze platen worden op de millimeter gewalst, van 450 tot 8000 millimeter, en dat kunnen wij snel leveren zodra de maten definitief zijn. Die snelheid zetten wij liever in na de vrijgave dan ervoor. Het scheelt niet veel tijd om al eerder te bestellen, en het risico dat er iets moet worden aangepast nadat de sanering iets anders heeft opgeleverd dan verwacht, is reëel genoeg om er niet aan te beginnen.
Zodra de asbestsanering is afgerond en de constructie is beoordeeld, denken wij kosteloos mee op tekening over de indeling van het dakvlak, de plaatlengtes en de bevestiging op de bestaande of vernieuwde ondergrond. Dat gebeurt het soepelst wanneer de aannemer of architect ons betrekt zodra de vrijgavedatum bekend is, zodat wij de levering daar precies op kunnen afstemmen.
Is de asbestinventarisatie nog niet aangevraagd, dan is dat de eerste stap, los van ons. Is de sanering al gepland of bezig, dan kunt u ons al wel de tekening en de gewenste kleur en maatvoering sturen, zodat wij de levering kunnen voorbereiden zonder al te bestellen. Is de sanering afgerond en ligt er een vrijgavebewijs, dan kunt u ons bellen of mailen met de maten van het dakvlak; wij rekenen dan uit wat er nodig is en wanneer wij kunnen leveren.