Klikzink
Storm trekt aan een stal anders dan aan een woonhuis. Het dak ligt vaak los op een lichte spantconstructie, de overstekken zijn groot vanwege de buitenrijbaan of aangebouwde luifel, en er zit geen tweede dakvlak dat de klap opvangt. Als er platen loswaaien of een deel van de nok wegklapt, ligt er binnen een paar uur al een laag stof en regenwater op de box waar paarden staan. Dat is de eerste reden waarom een reparatie hier niet kan wachten tot de verzekering rustig alles heeft beoordeeld: onder dit dak staan dieren die niet nat, niet bang en niet zonder ventilatie mogen zitten.
Voordat er iets van het beschadigde dak verdwijnt, is het belangrijk om vast te leggen wat er kapot is. Fotografeer de schade van de grond en, als dat veilig kan, ook van dichterbij: losse platen, verbogen dakranden, een verschoven nok, gescheurde daktrim. Noteer de datum en, als u die heeft, de windkracht die lokaal is gemeld. Verzekeraars willen in de regel een duidelijk beeld van de oorzaak en de omvang voordat ze een vergoeding toekennen, en dat beeld is er niet meer als de resten van het dak al zijn afgevoerd. Bewaar daarom, als het even kan, een deel van de losgewaaide platen tot de schade-expert is geweest. Bij een paardenstal komt daar een praktisch punt bij: de expert wil vaak ook zien in welke toestand de vloer, de boxafscheidingen en het hooi onder het gat hebben gestaan, dus fotografeer ook de gevolgschade binnen. Dat is het verschil met een woonhuis, waar de expert meestal alleen naar het dak zelf kijkt.
Na het vaststellen van de schade volgt vaak een tijdelijke afdekking: zeil, een noodplaat, folie strak vastgezet tegen verdere windschade en vervolgregen. Dat is een redelijke oplossing voor een paar dagen, soms voor een paar weken als onderdelen besteld moeten worden. Het is geen oplossing voor een stal met paarden erin voor langere tijd. Zeil ademt niet, het klappert bij wind, en onder een zeil dat lek is geraakt door een scherpe rand krijgt u binnen een paar dagen weer een nat probleem, nu met een laag hooi- of strostof erbovenop dat vocht extra lang vasthoudt. Als de reparatie langer duurt dan een paar weken, is het voor een stal vaak verstandiger de dieren tijdelijk elders te stallen dan te vertrouwen op een noodafdekking die niet is gemaakt om maanden dienst te doen.
Bij een woonhuis is een dak dat af en toe wat condens vormt een ongemak. Bij een paardenstal is het een gezondheidskwestie. Onder het dak hangt een combinatie van ammoniak uit mest en urine, stof van hooi en stro, en de eigen luchtvochtigheid van de dieren. Condens die op een koud plaatoppervlak neerslaat en teruglekt op het strooisel geeft schimmelvorming, en schimmelsporen in combinatie met ammoniakdamp zijn een bekende oorzaak van luchtwegklachten bij paarden. Daarom is de manier waarop het nieuwe dakvlak na de storm wordt aangebracht net zo belangrijk als de snelheid van herstel. Een dak dat mooi dicht is maar niet ventileert, lost het weerprobleem op en verergert het klimaatprobleem in de stal.
Eerst wordt de directe schade beperkt: loshangende delen verwijderen zodat ze niet verder kunnen vallen, het gat tijdelijk afdekken, de ruimte onder het gat ontzien voor mens en dier. Daarna volgt de schadebeoordeling met de verzekeraar, waarbij wordt vastgesteld of het om een plaatselijke reparatie gaat of om vervanging van een groter deel van het dakvlak. Bij een storm die maar een deel van het dak heeft losgetrokken, is het gebruikelijk dat alleen dat deel wordt herlegd. Bij felsplaten betekent dat wel iets anders dan bij dakpannen: een fels is een doorlopende baan van goot tot nok, dus een beschadigde baan wordt in de regel over de volle lengte vervangen en niet in een lapje gerepareerd. Dat is geen nadeel, want het voorkomt een zichtbare lasnaad en een nieuwe zwakke plek, maar het betekent dat de herstelbreedte iets groter kan zijn dan de zichtbare schade doet vermoeden.
Ons bedrijf levert de platen op maat aan, op de millimeter gewalst, zodat een vervangende baan precies aansluit op de bestaande felsverbinding. Dat scheelt tijd op de bouwplaats, wat bij een stal met dieren onder een open dak meetelt: hoe korter de periode dat er wordt gewerkt boven de boxen, hoe minder stress voor de paarden en hoe minder kans dat er gereedschap, schroeven of stof in het strooisel terechtkomt.
Als alleen een klein deel van het dak beschadigd is en de rest van het dakvlak nog in goede staat verkeert maar van een ander materiaal is, ligt het voor de hand om met dat materiaal te herstellen. Overstappen op felsplaten voor één beschadigde baan naast een dakvlak van bijvoorbeeld golfplaat of vezelcement geeft een lappendeken en lost het onderliggende probleem niet op. Overstappen is pas logisch als de storm een aanleiding is om het hele dakvlak, of een aanzienlijk deel daarvan, in één keer te vervangen, of als het bestaande materiaal toch al aan het einde van zijn levensduur was en de schade net de druppel is. Is de schade beperkt tot een paar platen op een overigens gezond dak van hetzelfde systeem, dan is losse vervanging vaak de nuchterste weg, en pas bij een volgende ronde onderhoud kan de bredere afweging gemaakt worden.
Ook is het verstandig om, als de spanten of de gordingen door de storm zijn verzwakt of verschoven, eerst die constructie te laten beoordelen voordat er nieuwe platen op gaan. Een nieuw dakvlak op een constructie die niet meer waterpas of niet meer stevig genoeg is, geeft op termijn opnieuw problemen, storm of niet.
Leg de schade vast voordat er iets wordt weggehaald, zorg voor een tijdelijke afdekking die niet langer dan noodzakelijk dienst moet doen, en beoordeel samen met de verzekeraar en een aannemer of het om plaatselijk herstel gaat of om vervanging van een groter deel van het dak. Twijfelt u of felsplaten hier de juiste vervanging zijn voor het beschadigde deel, dan denken wij op basis van een foto of een tekening kosteloos mee over de maatvoering en de aansluiting op het bestaande dak.