Klikzink
Een stacaravan met opbouw heeft meestal een lichte dakconstructie: een frame van staal of aluminium met een dakhuid van gegolfd kunststof of dun plaatstaal. Dat dak is destijds berekend op zijn eigen gewicht, wat wind en sneeuw erbij, en niet veel meer. Als u overweegt daar een nieuwe laag felsplaten op te leggen, is de eerste vraag niet welke kleur u wilt of hoe de fels straks oogt, maar of de bestaande constructie het gewicht van die nieuwe laag kan dragen zonder dat er iets verzwaard hoeft te worden aan de onderbouw. Die vraag is bij dit gebouwtype anders dan bij een schuur of een woonhuis, omdat de marge hier vaak klein is.
Een dak van gegolfd kunststof of dun staal op een stacaravan is licht, soms nog geen twee tot drie kilo per vierkante meter. De draagconstructie eronder, meestal een stalen frame met beperkte tussenafstand tussen de spanten, is daarop afgestemd. Er is doorgaans wel iets van reserve ingebouwd voor sneeuwbelasting en voor onderhoud, maar die reserve is niet bedoeld om een complete nieuwe dakbedekking overheen te leggen. Bij een woonhuis met een houten kapconstructie is die marge vaak ruimer, simpelweg omdat een woondak zwaarder gedimensioneerd is dan het lichte frame van een stacaravanopbouw. Dat is de reden waarom dezelfde vraag over gewicht bij een stacaravan met opbouw net iets strenger uitpakt dan bij een gewoon huis.
Onze felsplaten van stalen bandmateriaal wegen ongeveer vijf kilo per vierkante meter, inclusief de coating. Dat is meer dan de kunststof of dunne stalen plaat die er nu op ligt, maar minder dan bijvoorbeeld dakpannen of een dikke laag bitumen met ballast. Voor een dak van dertig vierkante meter komt dat neer op ongeveer honderdvijftig kilo aan plaatmateriaal, verdeeld over het hele dakvlak. Op zichzelf is dat niet veel, maar het is wel een toevoeging aan een constructie die al op het scherp van de snede is berekend. Het is dus niet zo dat vijf kilo per vierkante meter automatisch een probleem is: het hangt af van wat de constructie al draagt en hoeveel ruimte er nog is voordat de belasting op de spanten en het frame de grens opzoekt.
Bij het vervangen van een dak is de oude bedekking weg voordat de nieuwe erop komt, en is er meestal ruimte om de onderconstructie waar nodig aan te passen of te verstevigen. Bij het idee van een nieuwe huid over het bestaande dak, zonder sloopwerk en zonder de constructie te verzwaren, ligt dat anders. De oude laag blijft zitten, de felsplaten komen daar overheen te liggen op een regelwerk of rechtstreeks op de bestaande ondergrond, en het totale gewicht op het frame stapelt zich op. Dat is precies het scenario waarin de vraag naar draagkracht het scherpst wordt: u wilt de opbouw niet openbreken, maar wel een nieuwe, duurzamere dakhuid. Dan telt elke kilo dubbel, omdat u niet tegelijk de constructie kunt verzwaren om de marge te vergroten.
In de praktijk zien we dat het vaak wel kan, mits een paar dingen kloppen. Als de bestaande spanten en het frame in redelijke staat zijn, zonder roest of doorbuiging, en als de tussenafstand van de spanten niet te groot is, kan een laag felsplaten van vijf kilo per vierkante meter vaak worden opgevangen binnen de bestaande reserve. Vooral bij opbouwen die oorspronkelijk al wat zwaarder zijn uitgevoerd, bijvoorbeeld omdat er ooit rekening is gehouden met een dakterras of een extra laag isolatie, is er meer ruimte. Een aannemer die de dikte en de staat van het staal of aluminium van het frame kan beoordelen, en die de huidige overspanning kent, kan met een simpele rekensom vaak al aangeven of het gewicht van de nieuwe platen binnen de marge valt.
Omgekeerd is het verstandig om niet door te zetten als het frame al zichtbare doorbuiging vertoont, als er roestvorming zit op de verbindingen, of als de opbouw al eens is aangepast zonder dat daarbij naar de draagkracht is gekeken. In die gevallen is een extra laag van vijf kilo per vierkante meter niet de spreekwoordelijke druppel, maar wel een onnodig risico. Ook als de opbouw oorspronkelijk is berekend op het minimum, zoals bij veel oudere of goedkopere modellen, is het te overwegen om eerst te kijken of een lichtere oplossing dan felsplaten passender is, of om de knoop pas door te hakken na een concrete beoordeling ter plaatse. Wij denken daarin liever nuchter mee dan dat we een verkoop forceren die achteraf spijt oplevert.
Een felsplaat van staal weegt meer dan een vergelijkbare plaat van zink, maar zet ook ongeveer half zoveel uit bij temperatuurschommelingen. Dat uitzettingsverschil speelt bij een stacaravan met opbouw een rol, omdat de platen vaak in een beperkte werkende breedte van 475 millimeter worden gelegd over een dakvlak dat in de zon flink kan opwarmen. Minder uitzetting betekent minder spanning op de klemmen en de fels, wat weer prettig is voor een lichte constructie die niet gebouwd is om veel bewegingsenergie op te vangen. Het gewicht van vijf kilo per vierkante meter is dus een vast gegeven, maar het gedrag van het materiaal daarna is minstens zo belangrijk voor de levensduur van de verbinding met het frame.
Omdat elke opbouw anders is opgebouwd, valt er geen algemene vuistregel te geven die voor elke stacaravan werkt. Wat wel helpt, is een aannemer of constructeur die de bestaande spanten opmeet, de tussenafstand controleert en de staat van het materiaal beoordeelt. Op basis daarvan kan worden bepaald of een laag felsplaten rechtstreeks op de bestaande ondergrond kan, of dat er een lichte regelconstructie nodig is om het gewicht beter te verdelen zonder de totale belasting te veel te verhogen. Wij denken op tekening mee over de indeling van de platen en de bevestiging op het bestaande dakvlak, en dat kost niets. Wat wij niet doen, is beoordelen of het frame van uw stacaravan de belasting aankan; dat is het werk van iemand die de constructie ter plaatse kan inspecteren.
Als u overweegt een nieuwe laag felsplaten aan te brengen over het bestaande dak van uw stacaravan met opbouw, is de eerste stap niet het bestellen van platen, maar het laten beoordelen van de bestaande constructie door iemand die de staat van het frame en de spanten kan inschatten. Weet u eenmaal dat de marge er is, dan kunnen wij met de maten van uw dakvlak en de gewenste kleur een plan maken voor de platen zelf, op maat gewalst tot op de millimeter, zodat er geen overbodig gewicht bijkomt door versnijverlies of onnodige overlappingen.