Klikzink
Een schuur of bijgebouw met zonnepanelen erop lijkt een simpele optelsom: dak erop, panelen erop, klaar. In de praktijk zit het verschil in de bevestiging. Bij een schuin dak met dakpannen of bitumen moet er altijd iets doorboord worden om de panelen vast te zetten, met een risico op lekkage op precies die plek waar u het niet wilt hebben. Met klikfels-platen kan dat anders. De panelen worden vastgeklemd op de opstaande fels, de haakse rand van 35 millimeter die de banen aan elkaar verbindt. Er gaat geen schroef of bout door de plaat. Dat is het belangrijkste verschil met een gewoon woonhuis, waar dezelfde methode ook werkt, maar waar de vraag zich vaak toespitst op esthetiek of grotere dakvlakken. Bij een schuur gaat het vaak simpelweg om een klein, laag dak dat toch verzorgd moet ogen naast het huis, en waar montage zonder gedoe zwaarder weegt.
Een schuur of bijgebouw heeft meestal geen verwarming, geen bewoning en geen zware belasting op de constructie. De eisen aan het dak zijn daardoor lichter dan bij een woonhuis: geen dampopen opbouw voor binnenklimaat, geen extra aandacht voor geluid van regen op het dak omdat er niemand onder slaapt. Dat betekent niet dat de uitvoering minder aandacht verdient. Het dakvlak van een schuur is vaak klein, soms nog geen tien vierkante meter, en juist op een klein vlak valt iedere oneffenheid op. Bij een woonhuis met een groot dakvlak vallen kleine afwijkingen in de bevestiging minder op; bij een schuur ziet u in één oogopslag of de rijen panelen recht liggen ten opzichte van de nok en de dakranden. De platen worden op maat gewalst, tot op de millimeter, dus de baanverdeling kan precies op de afmetingen van het dak worden afgestemd. Dat voorkomt een rare restbaan aan de zijkant, iets wat bij een klein dak sneller opvalt dan bij een groot dak.
Bij een bestaand bijgebouw begint het met de vraag of het huidige dak geschikt is als ondergrond, of dat de felsplaten op een nieuwe houten beschieting komen. Op hout worden de platen met schroeven bevestigd, op een stalen ondergrond met zelfborende schroeven; dat is de bevestiging van de plaat zelf aan het dak, los van de bevestiging van de zonnepanelen aan de plaat. Zodra het dakvlak er ligt, komen de klemmen voor de panelen op de fels. Deze klemmen grijpen om de opstaande rand en worden vastgezet zonder dat er een gat in de plaat nodig is. Dat is precies waarom deze methode aantrekkelijk is voor een schuur: er is geen aparte doorvoer nodig voor bevestigingsmateriaal, geen kit, geen extra afdichting die na een aantal jaren nazorg vraagt. De volgorde is dus: eerst het dakvlak leggen, dan de klemmen positioneren op de plek waar de panelen moeten komen, en pas daarna de panelen zelf plaatsen. Bij een schuur met een enkele rij panelen is dat een kwestie van een middag, mits het dak al klaar is.
Een schuur staat zelden op zichzelf. Meestal staat hij naast een huis, in een tuin, op een erf of naast een bedrijfspand, en valt hij extra op als de uitstraling niet aansluit bij de rest. Met drie matte kleuren, Nordic Night Black, Slate Grey en Metallic Dark Silver, is er een reële kans dat de schuur qua kleur kan aansluiten bij de dakbedekking of gevelbekleding van het hoofdgebouw. De glansgraad ligt onder de 5, dus het oppervlak reflecteert niet sterk; dat helpt als de schuur op een zichtlijn staat vanuit de tuin of vanaf de straat. Zonnepanelen op een donker, mat dak vallen minder op dan op een lichte, glanzende ondergrond, simpelweg omdat het contrast kleiner is. Dat is een praktische overweging naast de technische kant van de bevestiging: bij een schuur telt het totaalbeeld vaak net zo zwaar als bij het huis zelf, soms zwaarder, omdat een bijgebouw nu eenmaal in het zicht staat zonder de afleiding van een grotere gevel of meerdere dakvlakken.
Stel een vrijstaande berging van zes bij vier meter, met een lessenaarsdak onder een geringe helling, gebruikt voor het opladen van elektrisch gereedschap en de accu van een grasmaaier. De eigenaar wil vier panelen op het dakvlak, gericht op het zuiden. Het bestaande dak bestaat uit oude golfplaten die aan vervanging toe zijn. In dat geval worden eerst de golfplaten verwijderd, komt er een nieuwe houten ondergrond, en worden daarop de felsplaten gelegd, op maat gewalst zodat de baanverdeling precies binnen het dakvlak past zonder een smalle restbaan. Daarna komen de klemmen op de fels, op de plek waar de montagerails voor de panelen moeten komen. De panelen worden op die rails bevestigd. Nergens in dit proces is een gat door de plaat nodig geweest. Bij een lessenaarsdak met een geringe helling is het wel belangrijk dat de plaat en de klikverbinding voldoende afwatering geven; vanaf zes graden dakhelling is deze platen inzetbaar, maar bij een helling die daar net onder zit moet gekeken worden naar een andere oplossing, zoals een steilere kap of een andere dakbedekking.
Deze bevestigingsmethode werkt goed op een dakvlak met een felsrichting die overeenkomt met de gewenste positie van de panelen, en op een dak dat toch al met felsplaten wordt uitgevoerd of vervangen. Ligt er nog een goed dak op de schuur dat niet aan vervanging toe is, dan is het maar de vraag of het loont om alleen voor de zonnepanelen het hele dak te vervangen; in dat geval is een systeem dat op de bestaande dakbedekking wordt bevestigd vaak praktischer, ook als dat een doorvoer met zich meebrengt. Bij een zeer klein dakvlak, waar nog geen hele plaatbreedte van 475 millimeter past zonder versnijding, is de winst van deze methode ook kleiner: dan is de investering in op maat gewalste platen voor een oppervlak van een paar vierkante meter niet altijd in verhouding met een eenvoudigere plaatsing op een bestaand dak. En bij een dak met een complexe vorm, met meerdere kappen, dakkapellen of doorbrekingen op een klein bijgebouw, kan de felsrichting soms niet overeenkomen met de ideale plek voor de panelen, waardoor er alsnog met extra bevestigingsmateriaal gewerkt moet worden.
Heeft u een schuur of bijgebouw waar zonnepanelen op moeten komen, en wilt u weten of de bevestiging op de fels in uw situatie past, dan denken wij vrijblijvend mee op basis van een schets of tekening van het dak. Aan de hand van de afmetingen, de hellingshoek en de gewenste positie van de panelen kunnen we aangeven welke baanverdeling logisch is en waar de klemmen het beste komen.