Zonnepanelen op felsplaten bij een boerenschuur

Een boerenschuur die zonnepanelen krijgt, staat meestal niet stil te wachten. Er wordt gemolken, er wordt geoogst, er staat vee binnen of er ligt voer opgeslagen. De montage van de panelen moet dus gebeuren zonder dat het dak eronder lek raakt, want een schuur waar het doorregent op de dieren of het strooisel is geen optie. Bij felsplaten speelt dat minder dan u misschien verwacht, en de reden zit in de manier waarop de platen aan het dak vastzitten.

Klikfelsplaten worden blind bevestigd. De klemmen zitten onder de opstaande fels, de naad waar twee platen in elkaar grijpen, en die klemmen worden op de ondergrond vastgezet voordat de volgende plaat over de fels heen klikt. Er wordt dus nergens dwars door de plaat heen geschroefd om de plaat zelf vast te zetten. Voor zonnepanelen is dat gunstig, want de gangbare bevestigingsmiddelen voor paneelrails op een felsdak grijpen op diezelfde fels, met een klemconstructie die om de opstaande rand klemt. Er komt geen extra gat in het dakvlak bij, en dus ook geen nieuw lekrisico op een plek waar voorheen geen gat zat.

Waarom dat bij een schuur meer uitmaakt dan bij een huis

Bij een woonhuis is een dakdoorvoer voor een schoorsteen of een dakraam meestal al aanwezig, en een paar extra doorvoeren voor kabels vallen in het niet bij wat er al aan details op het dak zit. Bij een boerenschuur ligt dat anders. Het dakvlak is vaak één groot, ononderbroken oppervlak zonder schoorsteen, zonder dakraam, soms zonder één enkele doorvoer. Dat schone vlak is precies waarom het dak nog dicht is na jaren gebruik: er zijn geen zwakke plekken aangebracht. Een paneelmontage die daar wel doorheen boort, brengt voor het eerst kwetsbare punten aan in een dak dat daar niet op gebouwd is qua detaillering, en op een schuur is er zelden een tochtscherm of een tweede waterkerende laag onder de plaat om een gemiste afdichting op te vangen. Bij de klem-op-fels methode blijft dat vlak intact, en dat telt hier zwaarder dan bij een huis met een goed geïsoleerde, meerlaagse dakopbouw.

De volgorde als er nog asbest boven hangt

Een groot deel van de boerenschuren die nu aan de beurt zijn voor zonnepanelen, heeft nog een golfplaten dak van asbestcement onder de nieuwe dekking, of de knip naar felsplaten en de knip naar zonnepanelen vallen samen in één project. Dat verandert de volgorde van het werk aanzienlijk. Eerst moet het asbest gecertificeerd verwijderd worden, dat gaat niet gelijktijdig met andere werkzaamheden op het dak; er mag niemand anders op of onder het dakvlak aan het werk zijn terwijl de sanering loopt. Pas na vrijgave van de sanering kunnen de felsplaten erop, en pas als de platen liggen en de fels overal goed sluit, kan de paneelmontage beginnen. Wie dat omdraait, of denkt dat het sneller gaat door de sanering en de paneelmontage in elkaar te schuiven, loopt vast op de regels rond de sanering zelf, niet op iets wat met de platen te maken heeft.

Deze volgorde betekent voor de bedrijfsvoering dat er twee losse blokken tijd nodig zijn in plaats van één. De sanering is meestal het kortste blok, maar wel het blok waarin er niemand op het erf mag zijn die niet bij de sanering hoort. De dekking en de paneelmontage daarna kunnen vaker in fasen, baan voor baan, zodat een deel van het dak eerder weer dicht is dan de rest. Bij een schuur die in bedrijf blijft, geven wij liever een planning in fasen mee dan een enkele einddatum, juist omdat de sanering een vaste, niet te versnellen stap is die niet op onze plaat wacht maar waar onze plaat op moet wachten.

Hoeveel gewicht het dak erbij krijgt

Een felsplaat weegt ongeveer 5 kilogram per vierkante meter, wat licht is vergeleken met bijvoorbeeld dakpannen. Zonnepanelen met bevestigingsrails komen daar wel bovenop, en bij een oudere schuur met een houten dakconstructie is de vraag niet of de plaat het gewicht van de panelen aankan, maar of de gordels en de spanten dat aankunnen, opgeteld bij het gewicht van de plaat zelf en bij windbelasting op de panelen, die groter is dan windbelasting op een vlakke plaat. Dat is een rekenvraag voor de constructie, niet voor de dakbedekking, en die controle staat los van welk type paneelmontage er gekozen wordt. Een schuur die al jaren op de grens van zijn draagvermogen zit door eerdere aanpassingen, kan een reden zijn om eerst de constructie te verstevigen voordat er over panelen gesproken wordt, wat er ook op het dak ligt.

Wanneer dit niet de aangewezen oplossing is

Bij een dak met een helling onder de zes graden is een felsdak sowieso niet toepasbaar, met of zonder panelen, en dan is de vraag naar paneelbevestiging niet aan de orde totdat er een andere dekking ligt. Bij een schuur waar het dakvlak vol ligt met lichtstraten, ventilatiekokers en andere doorvoeren, zoals bij veel intensieve veehouderij, is de klemmethode op de fels nog steeds mogelijk, maar de indeling van de panelen moet dan om al die doorvoeren heen geplant worden, en dat legt soms meer beperkingen op aan het aantal panelen dan de dakbedekking zelf doet. En bij een schuur die binnen een paar jaar toch grondig verbouwd of uitgebreid wordt, is het overwegen waard om de panelen pas te plaatsen na die verbouwing, want het is onhandig en kostbaar om een net gemonteerd paneelveld weer te moeten demonteren voor een dakuitbreiding die al in de planning stond.

Wat u nu kunt doen

Heeft u een boerenschuur waar zowel het dak als de zonnepanelen aan de orde zijn, dan helpt het om eerst helder te hebben of er asbest in het spel is en hoe de bestaande dakconstructie er onder de bekleding uit ziet. Wij denken kosteloos mee op basis van een tekening of een schets van het dakvlak, en geven aan wat de platen op maat voor uw situatie betekenen voor de planning en de baanindeling, ook als de sanering en de paneelmontage in aparte fasen moeten.