Klikzink
Een bungalow heeft in verhouding tot de rest van het gebouw veel dakvlak en weinig gevel. Dat maakt het dak vaak de enige plek waar zonnepanelen logisch zijn, en het maakt de manier waarop dat dak is opgebouwd meteen belangrijker dan bij een woning met een steil kap en een kleine dakvoet. Bij een bungalow met klikfelsplaten kunnen we panelen bevestigen zonder het dakvlak te doorboren. Dat is een ander verhaal dan bij dakpannen, en het is nuttig om te weten waarom dat zo werkt en waar het ophoudt.
Elke schroef door de plaat is een plek waar water een kans krijgt, hoe klein die kans ook is bij een goede afdichting. Bij een dakhelling van zes tot pakweg vijftien graden, wat bij bungalows vaak voorkomt, staat water langer op het dakvlak dan bij een steil dak. Een lekkage die bij een hoge kap meteen zichtbaar wordt in een dakgoot, blijft bij een flauw dak soms weken onopgemerkt omdat het water zich een weg zoekt over de binnenkant van de plaat voordat het ergens naar buiten komt. Daarom werken we bij montage van zonnepanelen op felsplaten met klemmen die op de fels grijpen, de opstaande naad tussen twee banen. De klem pakt de plaat vast zonder er doorheen te gaan. De draagconstructie voor de panelen komt op die klemmen te rusten. Het dakvlak zelf blijft dicht, van de eerste dag tot de dag dat er ooit iets aan verandert.
Bij een bungalow met een groot, vaak rechthoekig dakvlak is de indeling van de banen niet alleen een kwestie van esthetiek, het bepaalt ook waar de panelen kunnen komen. Felsplaten leveren we op maat, van 450 tot 8000 millimeter, met een werkende breedte van 475 millimeter per baan. Wie van tevoren weet dat er zonnepanelen op het dak komen, kan de baanrichting en de plaatlengte daarop laten aansluiten, zodat de felsen precies vallen waar de klemmen voor de panelen moeten komen. Dat voorkomt dat een installateur achteraf klemmen op een ongunstige plek moet zetten, of dat een rij panelen net niet aansluit op de baanindeling en er een lelijke overgang in het dakvlak ontstaat. Bij een bungalow, waar het dakvlak vanaf de grond of vanaf een verdieping van de buren goed te zien is, valt zo'n onregelmatigheid sneller op dan bij een steile kap die je vanaf de straat nauwelijks ziet.
In de praktijk werkt dit het beste als de aannemer of installateur van de panelen al meedenkt voordat de platen bestellen worden. Wij denken op tekening mee, dat kost niets, en dat is bij een bungalow met zonnepanelen eigenlijk geen overbodige luxe maar een logische stap. Een dakvlak van bijvoorbeeld twaalf bij acht meter met een rij van vijftien panelen vraagt om een andere plaatverdeling dan een dak zonder die belasting. Hoe eerder dat bekend is, hoe minder er achteraf gepast en gepuzzeld moet worden.
Een paneel weegt niet veel, maar een veld van panelen met de bijbehorende montageframes telt op. De felsplaat zelf weegt ongeveer vijf kilo per vierkante meter en is daarmee licht voor de onderliggende constructie, maar de panelen en de klemconstructie voegen daar gewicht aan toe dat de dakconstructie moet kunnen dragen. Bij een flauwe helling komt daar de windbelasting bij: hoe vlakker het dak, hoe meer wind onder een paneel kan grijpen als het niet goed is bevestigd. Bij een bungalow met een groot vlak dak is dat een reëel punt om met de installateur te bespreken, niet iets om te negeren omdat het dak toch al zo laag bij de grond ligt. De klemmen op de fels zijn geschikt om die belasting op te vangen, maar de indeling van de klemmen over het dakvlak moet daar wel op berekend zijn.
Bij een bungalow waar het dak nog vervangen of vernieuwd moet worden voordat er panelen op komen, loopt het werk in een vaste volgorde. Eerst de plaat, dan de panelen. De felsplaten worden gelegd en gefelst, met de klemmen voor het zonnesysteem al meegenomen in de planning van de baanindeling. Pas daarna monteert de installateur de draagframes en de panelen op die klemmen. Andersom werken, dus eerst een dak leggen zonder rekening te houden met de latere panelen en dan achteraf een systeem erop klikken, kan ook, maar geeft minder ruimte om de indeling precies te laten kloppen. Bij een bestaand dak dat al goed is en alleen zonnepanelen erbij krijgt, is dat geen probleem: de klemmen passen op iedere fels, ook op een dak dat al een paar jaar ligt.
Er zijn situaties waarin zonnepanelen op een felsdak bij een bungalow niet de eenvoudigste keuze zijn. Is het dakvlak sterk verdeeld door dakkapellen, schoorstenen of lichtkoepels, dan blijft er weinig aaneengesloten oppervlak over en is de opbrengst van het zonnesysteem vaak beperkter dan de moeite waard is, ongeacht het type dakbedekking. Bij een dakhelling onder de zes graden is een felsplaat sowieso niet de juiste keuze voor het dak zelf, panelen of niet. En als het dak van de bungalow zelf nog in goede staat is, zonder plannen voor vervanging, en er alleen behoefte is aan zonnepanelen, dan is het niet per se nodig om over te stappen op felsplaten; een bestaand dak van een ander materiaal kan met het juiste montagesysteem ook panelen dragen. Felsplaten zijn in dat geval interessant op het moment dat het dak toch aan vervanging toe is, niet als reden op zichzelf om een goed dak eraf te halen.
Ook bij een bungalow die grotendeels in de schaduw van bomen of een naastgelegen gebouw ligt, is de vraag of zonnepanelen wel renderen los van de vraag welk dakmateriaal daaronder ligt. Dat is een afweging die de installateur van de panelen beter kan maken dan wij, maar het is goed om die vraag eerst te beantwoorden voordat de dakbedekking en de baanindeling daarop worden afgestemd.
Heeft u een bungalow waar op termijn zonnepanelen op het dak komen, of ligt er al een dak van felsplaten en wilt u weten hoe de klemmen daarop aansluiten, dan denken wij graag mee op basis van een tekening of een foto van het dakvlak. Zo weet u voordat er een plaat wordt gewalst al of de baanindeling past bij de plek waar de panelen straks moeten komen.