Klikzink
Een mantelzorgwoning krijgt vaak een vergunning voor beperkte tijd, gekoppeld aan de zorgsituatie. Dat verandert de manier waarop wij naar het dak kijken, en zeker naar wat er straks op dat dak komt te staan. Wilt u er zonnepanelen op, dan spelen bij dit gebouwtype twee dingen die bij een gewoon woonhuis geen rol spelen: de opbouw moet weer weg kunnen zonder sporen na te laten, en het hele traject van dakwerk tot bevestiging van de panelen moet in een heel kort tijdsbestek passen, meestal een dag. Dat is waar we het hier over hebben.
Bij een regulier woonhuis boren installateurs de bevestiging van een montagesysteem vaak gewoon door de dakbedekking heen, met een rubberen ring of kit om het gat af te dichten. Dat werkt, en gaat bij een dak dat voor decennia blijft liggen niet snel mis. Bij een mantelzorgwoning ligt dat anders. De opbouw is er voor de duur van de zorgindicatie, en de gemeente kan bij beëindiging vragen om het bouwwerk te verwijderen of terug te brengen naar de oorspronkelijke staat. Een dak vol afgedichte boorgaten is dan een probleem: elk gat is een plek waar de coating is doorbroken en waar op termijn vocht kan intrekken, ook als de afdichting op het moment van aanbrengen goed was.
Onze felsplaten lossen dat op door de klem, niet de schroef, het werk te laten doen. De klemmen grijpen om de haaks opstaande fels van 35 millimeter en worden onder de naad wegverstopt. Het montagerail voor de zonnepanelen klikt daar weer in vast. Er gaat geen schroef door de plaat, geen gat door de coating, geen risico op een lekkage die je pas na een regenbui ontdekt. Als de mantelzorgwoning wordt afgebroken of verplaatst, kan het dak in dezelfde staat blijven of meegaan, zonder gaten die eerst gedicht moeten worden.
Veel mantelzorgwoningen zijn tegenwoordig verplaatsbare units: ze worden aangevoerd, op een fundering gezet, en na afloop van de zorgperiode weer weggehaald of naar een andere plek gebracht. Dat vraagt om nog iets extra's bij de zonnepanelen. Een montagesysteem dat is vastgeklemd op de fels, is te demonteren zonder het dak te beschadigen. Bij een blijvende opbouw is dat minder kritisch, maar ook dan is het prettig dat er geen doorboringen in het dak zitten die je op een later moment weer moet verantwoorden.
We hebben dit meegemaakt bij een mantelzorgwoning in de tuin van een boerderij, waar de zorgvraag van de ouders naar verwachting binnen een aantal jaren zou wegvallen. De opdrachtgever wilde toch zonnepanelen, omdat de woning in de tussentijd stroom moest leveren aan het hoofdhuis. We hebben het dak belegd met felsplaten en de klemmen zo gepositioneerd dat het railsysteem er precies tussen paste. Toen de woning na een aantal jaar werd verplaatst naar een ander perceel, gingen de panelen mee en bleef het dakvlak zonder gaten achter.
Bij een mantelzorgwoning is de bouwtijd meestal kort, en vaak is er haast omdat de zorgsituatie al loopt. Dat betekent dat het dak in één dag dicht moet zijn: platen erop, felsen sluiten, klemmen plaatsen. Pas als dat gebeurd is, kan de installateur van de zonnepanelen aan de slag met het montagerail en de bekabeling. Die volgorde is niet toevallig. Werk je andersom, dan sta je met je dakwerkers om een al gemonteerd zonnepanelensysteem heen te klauteren, en dat is onhandig en onnodig risicovol.
Onze platen worden op maat gewalst en op de bouwplaats aangevoerd in de juiste lengte, zodat er geen kortingen of extra naden nodig zijn die de dichtheid van het dak in de weg zitten. Bij een dakhelling van minimaal zes graden, wat bij de meeste mantelzorgwoningen met een licht hellend dak ruimschoots gehaald wordt, kunnen we de banen in doorlopende lengte leveren. Dat scheelt een hele dag werk vergeleken met een dak dat uit losse stukken in het werk aan elkaar gezet moet worden.
De volgorde die wij aanhouden is: eerst de ondergrond controleren en de gordingen of het dakbeschot op maat laten liggen, dan de platen plaatsen en de klemmen bevestigen, dan de nok en de randen afwerken, en pas daarna de melding aan de installateur van de zonnepanelen dat het dak gereed is. Zo staat er aan het eind van de dag een dicht dak, en kan de volgende ochtend het montagerail erop.
Een mantelzorgwoning heeft vaak een lichtere constructie dan een regulier woonhuis, zeker bij een verplaatsbare unit. Het gewicht van de dakbedekking en van de zonnepanelen zelf telt dan sneller mee in de constructieberekening. Onze felsplaten wegen ongeveer 5 kilogram per vierkante meter, wat behoorlijk licht is vergeleken met bijvoorbeeld dakpannen. Dat geeft ruimte in de rekensom voor het gewicht van de panelen en de bevestigingsrails, al blijft het aan de constructeur om dat voor de specifieke woning door te rekenen.
De platen zetten door temperatuurschommelingen ongeveer half zoveel uit als zink, wat betekent dat de klemverbindingen die uitzetting goed kunnen opvangen zonder dat de fels los gaat trekken. Bij een tijdelijke opbouw die her en der wordt neergezet, ook op minder beschutte plekken dan een vast woonhuis, is dat een geruststellend detail.
Is de mantelzorgwoning bedoeld voor blijvend gebruik, zonder enig voornemen om de opbouw ooit weg te halen, dan is het voordeel van demontabel bevestigen minder van belang. Dan mag u net zo goed kiezen voor een montagesysteem dat rechtstreeks op de dakconstructie is verankerd, wat voor sommige paneelopstellingen juist stabieler kan zijn bij grotere hellingshoeken. En is de vergunningstermijn zo kort dat de investering in zonnepanelen zich nauwelijks terugbetaalt binnen die periode, dan is het de vraag of panelen er überhaupt op moeten, los van het type dakbedekking. Dat is een afweging die bij de opdrachtgever en de installateur van de panelen ligt, niet bij ons als leverancier van de dakbedekking.
Ook als de gemeente een tijdelijke omgevingsvergunning heeft afgegeven waarin al specifieke eisen staan over de dakafwerking, zoals een verplichte kleur of een maximale hoogte inclusief opstelling, moet u dat eerst nagaan voordat er iets op het dak komt. Wij denken vooraf mee op tekening, kosteloos, en dan kunnen we meteen zien of de combinatie van felsplaten en het gewenste zonnepanelensysteem binnen die vergunning past.
Heeft u de afmetingen van het dakvlak en weet u welk montagesysteem de installateur van de zonnepanelen wil gebruiken, dan kunnen we op basis daarvan aangeven hoe de klemmen het beste gepositioneerd worden ten opzichte van de rails. Stuur ons een tekening of een schets met de maten, dan kijken we mee en geven we aan wat er in de planning eerst moet gebeuren zodat het dak op de afgesproken dag daadwerkelijk dicht is voordat de panelen erop gaan.