Klikzink
Wie een schuur of bijgebouw wil bekleden met felsplaten, krijgt vaak als eerste een vraag terug: hoe groot is het dak, en wat kost dat per vierkante meter. Dat is begrijpelijk, maar bij een klein gebouw zegt die vraag weinig. Een prijs per vierkante meter is gebaseerd op een gemiddeld dak zonder al te veel hoeken, met een oppervlak groot genoeg om restmateriaal te verwaarlozen. Een schuur of bijgebouw is meestal het tegenovergestelde: klein, met relatief veel randen en hoeken ten opzichte van het totale oppervlak, en vaak een vorm die is afgestemd op de plek in de tuin of op het erf in plaats van op een efficiënte plaatverdeling.
Bij een groot dak op een loods of bedrijfshal bepaalt het aantal vierkante meters grotendeels de prijs, omdat de platen daar in lange, ononderbroken banen liggen. Bij een schuur van vier op drie meter met een lessenaarsdak of een klein zadeldak ligt dat anders. De platen worden geleverd op maat, per millimeter, en dat is precies waarom de vorm van het dak hier zwaarder weegt dan de oppervlakte. Een dakvlak van twaalf vierkante meter met een rechte rand en één doorvoer voor een schoorsteen of ventilatiebuis kost aanzienlijk minder materiaal en werkuren dan een dakvlak van dezelfde grootte met een overstek, een dakkapel voor extra opslag, of een aansluiting op het hoofdgebouw. Bij een klein gebouw val je sneller terug op korte platen met veel zaagwerk en meer felsnaden per vierkante meter, en dat drukt de efficiëntie van het materiaal.
Een vrijstaand bijgebouw met een simpel zadeldak en een oppervlak van pak weg twintig vierkante meter is in verhouding vaak duurder per vierkante meter dan een groot dak, juist omdat de vaste kosten, zoals het inmeten, de opmaak van de plaatverdeling en het transport van een beperkt aantal platen, over minder oppervlak worden verdeeld. Daar staat tegenover dat het totale bedrag laag blijft, omdat het om weinig materiaal gaat. Een aanbouw tegen de garage, met één plat of licht hellend vlak en een rechte aansluiting, is in verhouding weer voordeliger dan een losstaand tuinhuis met een puntdak in vier vlakken. Hoe meer hoeken, kepers en aansluitingen, hoe meer op maat gezaagde stukken er nodig zijn, en hoe meer werkuren de montage kost, ook al blijft de oppervlakte gelijk.
Bij een schuur of bijgebouw zonder verwarming en zonder verblijfsfunctie vervallen een aantal posten die bij een woning of bedrijfsgebouw wel meetellen. Er is doorgaans geen isolatie-eis vanuit bouwbesluit of energieprestatie, er hoeft geen dampopen folie of extra ventilatie berekend te worden voor een binnenklimaat, en de onderconstructie mag eenvoudiger zijn omdat er geen zwaar sneeuw- of windbelastingscenario voor een verblijfsruimte geldt. Dat betekent niet dat er geen eisen zijn, want ook een schuurdak moet een stabiele ondergrond hebben en de juiste minimale dakhelling, vanaf zes graden bij klikfels, maar het niveau van afwerking mag lichter zijn dan bij het hoofdgebouw. Wie dat begrijpt, kan op die posten besparen zonder dat het gebouw daar constructief onder lijdt.
Tegelijk hebben we vaak te maken met opdrachtgevers voor wie het budget van de schuur niet los staat van het budget van het huis. Een bijgebouw dat er goedkoop en anders uitziet dan de woning trekt de aandacht, en niet in positieve zin. Daarom kiezen mensen voor felsplaten op de schuur juist omdat het hoofdgebouw al in een vergelijkbaar materiaal is uitgevoerd, of omdat ze willen dat het geheel rustig aandoet. Dat betekent dat de keuze voor kleur, en soms voor de looprichting van de banen, wordt bepaald door het hoofdgebouw en niet door wat op de schuur zelf het goedkoopst is. Een kleine meerprijs voor de kleur Nordic Night Black in plaats van de standaardkleur, of voor een looprichting die meer restmateriaal oplevert maar wel aansluit op de nok van het huis, is dan een bewuste keuze en geen toevallige kostenpost.
Bij klikfels wordt de bevestiging blind uitgevoerd, met klemmen onder de fels, zodat er geen schroeven zichtbaar zijn op het dakvlak. Op een houten onderconstructie, wat bij schuren en bijgebouwen het gangbare uitgangspunt is, gaat dat met schroeven in de gordels; op een stalen constructie met zelfborende schroeven. Bij een klein dak met weinig platen is het verschil in arbeidstijd tussen een eenvoudige rechte kap en een kap met meerdere hoeken relatief groter dan bij een grote loods, omdat er bij een schuur minder platen zijn om de vaste opstart- en inregelwerkzaamheden over te verdelen. Een aannemer die een schuur in twee uur kan afronden omdat het dak één simpel vlak is, heeft bij een schuur met een aangebouwde luifel en een dakkapel al snel een hele dag nodig voor hetzelfde oppervlak.
Steeds vaker wordt niet alleen het dak, maar ook de gevel van een schuur in felsplaten uitgevoerd, verticaal of horizontaal aangebracht, om het geheel dezelfde uitstraling te geven als het dak of als de gevel van het hoofdgebouw. Dat verhoogt het materiaalgebruik en de montagetijd, maar het is voor een klein gebouw met beperkt gevelvlak vaak nog steeds een beperkte investering in absolute bedragen, terwijl het visuele effect groot is. Andersom kan een schuur met alleen het dak in klikfels en de gevel in hout of steen ook heel goed werken; dat is een keuze die per situatie verschilt en niet iets waar één juiste uitkomst voor is.
Bij een schuur die tijdelijk is, die binnen een paar jaar weer verdwijnt, of die functioneel is zonder enige relatie tot het hoofdgebouw, is de investering in felsplaten vaak niet in verhouding tot het doel. Ook bij een schuur met een zeer grillige vorm, met veel korte platen en zaagverlies, kan een ander materiaal met minder productie-eisen soms praktischer zijn. Wij zeggen dat liever vooraf dan dat een opdrachtgever achteraf een rekening krijgt die niet aansluit bij de verwachting.
Om een reëel beeld te krijgen van de kosten voor uw schuur of bijgebouw is een tekening of een foto met maten meer waard dan een oppervlaktegetal. Stuur ons de situatie, inclusief eventuele aansluitingen op het hoofdgebouw en de gewenste kleur, en wij rekenen mee wat de platenindeling voor uw dak of gevel oplevert. Meedenken op tekening kost niets, en u weet dan waar het bedrag voor uw schuur precies op gebaseerd is.