Klikzink
Een praktijkruimte aan huis krijgt vaak als eerste zonnepanelen. Het dakvlak is meestal vrij van schoorstenen en dakkapellen, de oriëntatie is gekozen bij de bouw, en de ruimte wordt overdag gebruikt, dus het opgewekte vermogen wordt meteen benut. Bij een fysiotherapiepraktijk, een kantoorunit of een atelier met een eigen entree is dat een logische combinatie. De vraag die overblijft is hoe de panelen op het dak komen, en wat dat betekent voor een dakvlak dat naast opgewekte stroom ook representatief moet blijven.
Bij felsplaten hoeft het dakvlak daarvoor niet doorboord te worden. De panelen worden bevestigd met klemmen die om de opstaande fels sluiten, dezelfde fels van 35 mm die de platen ook onderling verbindt. Er wordt niet door de plaat geschroefd en er komt geen kit of manchet om een doorvoer. Bij dakbedekking die wel doorboord moet worden, zoals bitumen of EPDM, is elke doorvoer een plek waar water op termijn een weg naar binnen kan vinden. Bij een aanbouw met een eigen entree, waar de praktijkruimte vaak grenst aan de behandelkamer of de werkplek zelf, is een lekkage niet alleen een reparatieklus maar ook een dag zonder patiënten of klanten.
Bij een gewoon woonhuis is het dakvlak vaak groter en is er ruimte om panelen wat verder van de rand te leggen. Bij een praktijkruimte aan huis is het dakvlak kleiner, en ligt de rand van het dak vaak dichter bij de gevel met de entree. Dat betekent dat de klemmenrij en de bekabeling zichtbaarder in het straatbeeld liggen dan bij een schuin dak op het hoofdgebouw, dat vanaf de straat minder frontaal te zien is. Bij een praktijkruimte die er verzorgd uit moet zien, telt dat mee in de indeling van de panelen. Wij leggen de kabelgoot bij voorkeur langs de nok of onder de dakrand weg, zodat die niet over het zicht vanaf de voordeur loopt.
Een tweede verschil is de belasting op een kleiner dakvlak. Een praktijkruimte aan huis heeft vaak een dakoppervlak van enkele tientallen vierkante meters, terwijl het hoofdhuis een veelvoud daarvan heeft. Het aantal panelen dat er logisch op past, ligt daardoor lager, en de verhouding tussen het gewicht van de panelen en de draagconstructie van de aanbouw is een aandachtspunt dat bij het hoofdhuis met een zwaardere kapconstructie meestal geen rol speelt. Bij een aanbouw uit de jaren negentig met een lichte houten kapconstructie is dat iets wat wij, of de aannemer, vooraf nagaan. Felsplaten van 0,55 mm staal wegen ongeveer 5 kg per vierkante meter, dus het dakvlak zelf voegt weinig extra gewicht toe; de panelen en de bevestiging daarvan zijn de belasting die telt.
Bij een bestaand dak op de praktijkruimte wordt eerst gekeken of de felsplaten en de onderconstructie in goede staat zijn, en of de dakhelling en -richting geschikt zijn voor zonnepanelen. Vanaf een dakhelling van zes graden is een felsdak mogelijk, en dat geldt ook als ondergrond voor panelen; bij een zeer flauwe helling loopt regenwater trager af, wat meegenomen wordt in de indeling van de panelen en de looppaden die eventueel nodig zijn voor onderhoud.
Is het dak nog in orde, dan worden de klemmen op de bestaande fels gemonteerd en de panelen daarop gelegd, zonder dat er aan de plaat zelf iets verandert. Moet het dak toch vervangen worden, dan is het praktischer om eerst de nieuwe felsplaten te leggen en de klemmen meteen mee te plaatsen, zodat de montage van de panelen daarna in één keer klopt met de rijafstand van de platen. Wij denken in die volgorde mee op tekening, ook als de panelen pas later door een installateur gemonteerd worden; de rijafstand van de felsen en de positie van eventuele hemelwaterafvoeren zijn dingen die vooraf bekend moeten zijn bij wie de panelen legt.
De kleur van de felsplaten speelt hierbij ook een rol, al is dat een kleinere overweging dan de bevestiging. Nordic Night Black sluit qua aanzien het dichtst aan bij de meeste zonnepanelen, zodat het dakvlak als één geheel oogt in plaats van een lappendeken van paneel en plaat. Slate Grey en Metallic Dark Silver zijn ook leverbaar, maar geven een sterker contrast met de panelen. Bij een praktijkruimte met een eigen entree, waar het dak vanaf de stoep goed te zien is, is dat een keuze die de architect of de eigenaar vooraf beter kan maken dan achteraf.
Er zijn situaties waarin felsplaten met panelen op klemmen niet de beste combinatie zijn. Op een dakvlak dat naar het noorden ligt of grotendeels in de schaduw van het hoofdhuis valt, levert de investering in panelen weinig op, ongeacht de dakbedekking; dat is dan geen kwestie van felsplaten versus een ander materiaal, maar van de plek van de aanbouw zelf. Ook bij een dak dat toch al aan vervanging toe is vanwege corrosie of een verouderde onderconstructie, is het niet verstandig om eerst panelen te plaatsen en het dak pas later te vervangen; de klemmen en bekabeling moeten er dan weer af, wat dubbel werk betekent.
Een andere situatie is een praktijkruimte met een zeer beperkt dakoppervlak, waar het aantal panelen dat redelijkerwijs past te klein is om de moeite en kosten van een eigen omvormer en aansluiting te rechtvaardigen. In dat geval kan het voordeliger zijn om de panelen op het dak van het hoofdhuis te leggen en de praktijkruimte daarop aan te sluiten, ook als de praktijkruimte zelf een fraai en geschikt dakvlak heeft. Wij geven dat advies liever eerlijk vooraf dan dat de eigenaar achteraf ontdekt dat de investering niet uit kan.
Ook bij een praktijkruimte die binnenkort een andere functie krijgt, bijvoorbeeld een verbouwing tot slaapkamer of garage, is het verstandiger om die plannen eerst uit te werken voordat er panelen op een dak komen dat mogelijk verandert van vorm of oriëntatie.
Wilt u weten of het dak van uw praktijkruimte geschikt is voor felsplaten met zonnepanelen erop, dan kijken wij met u mee naar de bestaande situatie: de dakhelling, de oriëntatie, de staat van de constructie en de plek van de entree in het zicht. Een tekening met de rijafstand van de felsen en de positie van de klemmen kost niets en geeft de installateur die de panelen legt meteen een werkbaar uitgangspunt.