Klikzink
Een eigenaar die zijn loods wil verduurzamen met isolatie stelt eigenlijk twee vragen tegelijk: hoe krijg ik het pand energiezuiniger, en wat betekent dat voor de dakbedekking die ik erop leg. Bij een loods komt daar een derde vraag bij die bij een woonhuis nauwelijks speelt: wat doet een dakvlak van vijftig of honderd meter lang met de uitvoering. Die vraag beantwoorden we hier, los van de vraag of u kiest voor nieuwbouw, renovatie of een dak na stormschade. Die keuzes staan op andere pagina's. Hier gaat het om de opbouw van binnen naar buiten en om wat een lang dakvlak van u en van de aannemer vraagt.
Bij een geïsoleerd loodsdak zit er, van binnen naar buiten gezien, meestal een draagconstructie van stalen liggers of gordingen, daarop een dragende plaat of trapeziumplaat, dan de dampremmende laag, daarop de isolatie, en als laatste de felsplaten. Die volgorde is niet willekeurig. De dampremmer zit aan de warme kant van de isolatie, dus vlak boven de dragende plaat en onder het isolatiemateriaal. Zijn taak is simpel: voorkomen dat warme, vochtige binnenlucht de isolatie in trekt en daar condenseert tegen de koude onderkant van de felsplaat. Gebeurt dat wel, dan wordt de isolatie vochtig, verliest ze een deel van haar werking en kan er op termijn corrosie ontstaan aan de onderzijde van de stalen platen.
Bij een woonhuis is deze opbouw meestal een kwestie van een paar vierkante meter dakvlak per baan, met aansluitingen bij schoorstenen, dakkapellen en de nok. Bij een loods verandert de schaal, niet het principe. De dampremmer moet over de volle breedte en lengte van het dak aaneensluitend zijn, inclusief de overlappen bij elke gording en bij elke doorvoer voor leidingwerk, lichtstraten of afzuiging. Bij een loods van enige omvang zijn dat al snel tientallen meters naad die zorgvuldig geplakt of gelast moeten worden. Een gemiste overlap van een paar centimeter valt in een woonhuis al op; in een loods van dertig meter breed kan zo'n gemiste naad onopgemerkt blijven tot er jaren later vochtplekken in de isolatie zichtbaar worden.
Felsplaten worden op maat gewalst en het liefst in één ononderbroken lengte over het dakvlak gelegd, van goot tot nok of van gevel tot gevel. Bij een loods met dakvlakken van vijftig meter of meer loopt u tegen de fysieke grenzen van transport en verwerking aan nog voordat de isolatie daar iets mee te maken heeft. Een plaat van vijftig meter lang is niet zomaar op een vrachtwagen te krijgen en niet zomaar met de hand op het dak te schuiven. In de praktijk wordt de gewenste lengte daarom afgestemd op wat redelijkerwijs vervoerd en gemonteerd kan worden, en wordt het dakvlak verdeeld in banen die elk een eigen lengte hebben, met een overlap of een dwarsnaad op een plek die vooraf is bepaald.
Die keuze voor baanlengte hangt samen met de isolatiedikte. Hoe dikker het isolatiepakket, hoe hoger de felplaat feitelijk boven de dampremmer komt te liggen, en hoe belangrijker het wordt dat de bevestiging van de plaat door die isolatie heen goed is doorgerekend. De klemmen onder de fels worden op de juiste plek op de ondergrond bevestigd, en bij dikkere isolatie moet die bevestiging over een grotere afstand voldoende houvast geven. Dat is een detail dat op de tekening wordt vastgelegd voordat er een plaat gewalst wordt, en het is precies het soort vraag waarmee wij vooraf meedenken, zonder dat dat iets kost.
Staal zet uit bij warmte en krimpt bij kou, en dat geldt voor felsplaten net als voor elk ander stalen bouwdeel. Bij een dakvlak van vier meter breed valt die uitzetting in het niet. Bij een dakvlak van vijftig meter lengte loopt de optelsom van die uitzetting op tot een waarde die de bevestiging en de aansluitingen wel degelijk moet kunnen opvangen. Felsplaten zetten ongeveer half zoveel uit als zink, wat ze voor lange loodsdaken gunstiger maakt dan sommige andere metalen dakbedekkingen, maar de uitzetting is niet nul en moet dus een plek krijgen in het ontwerp.
Die plek zit in de manier van bevestigen. Doordat de platen blind bevestigd zijn met klemmen onder de fels, in plaats van met doorgeschroefde bevestiging, kan de plaat bij temperatuurschommelingen enigszins bewegen zonder dat er ergens een schroefgat gaat scheuren of lekken. Bij lange dakvlakken wordt daarnaast gekeken naar waar de vaste punten in de bevestiging komen en waar de plaat vrij moet kunnen bewegen, vooral bij de aansluiting op gevels, opstanden en doorvoeren. Een loods met een dakvlak dat in de volle lengte van de ene kopgevel naar de andere doorloopt, vraagt om een andere verdeling van vaste en bewegende bevestigingspunten dan een loods die is opgedeeld in kortere vakken door dwarswanden of dilataties in de constructie.
Bij een isolatieproject op een bestaand of nieuw loodsdak loopt het werk in de praktijk van binnen naar buiten, in dezelfde volgorde als de opbouw zelf. Eerst wordt de dragende plaat of het bestaande dakvlak gecontroleerd op vlakheid en draagkracht, want de felsplaat volgt precies het profiel van wat eronder ligt. Daarna komt de dampremmer, die in één werkgang over grote oppervlakken wordt aangebracht en pas wordt vrijgegeven voor de volgende stap als alle naden en doorvoeren zijn gecontroleerd. Vervolgens wordt de isolatie gelegd, en pas als dat pakket compleet en droog is, gaan de felsplaten erop. Bij een lange loods heeft het geen zin om deze volgorde te versnellen door bijvoorbeeld alvast een deel van de platen te leggen terwijl de dampremmer op een ander vak nog niet klaar is: vocht trekt zich niet aan bouwvolgorde, en een half afgewerkt dakvlak bij regen is een risico dat u zich bij een oppervlak van deze omvang niet kunt permitteren.
Isolatie onder felsplaten werkt goed bij een loods die als geheel wordt verwarmd of gekoeld, waar binnenklimaat en buitenklimaat structureel van elkaar verschillen en waar dat verschil om een dampremmer en een doordacht isolatiepakket vraagt. Bij een loods die alleen als opslag dient, ongeveer op buitentemperatuur blijft en niet wordt verwarmd, is een volledig isolatiepakket met dampremmer vaak niet nodig en drijft u de kosten op zonder dat er een klimaat ontstaat waar condensatie een probleem is. In dat geval kan een eenvoudigere dakopbouw, eventueel zonder isolatie of met alleen een dunne laag tegen condens op de plaat zelf, meer voor de hand liggen.
Ook bij een dakvlak met veel doorvoeren, lichtstraten en installaties dicht bij elkaar loont het om vooraf goed te kijken of een volledig isolatiepakket met dampremmer praktisch uitvoerbaar is, of dat delen van het dak beter anders worden opgelost. En bij een dakhelling die net aan de ondergrens van zes graden zit, wordt de afvoer van eventueel toch optredend condensvocht een aandachtspunt dat meeweegt in de keuze voor de opbouw.
Wilt u weten hoe de opbouw met dampremmer en isolatie voor uw loods het beste eruit ziet, gezien de lengte van uw dakvlakken en het gebruik van het gebouw? Stuur ons de tekening of de maten van het dak. Wij kijken mee naar de indeling van de banen, de plek van de vaste bevestigingspunten en de isolatiedikte die bij uw situatie past, en dat kost u niets.