Klikzink
Wij krijgen deze vraag regelmatig van eigenaren die een dakkapel laten bekleden met felsplaten: gaat het binnen harder tikken als het regent? Het is een terechte vraag, want een dakkapel staat vaak dicht boven een slaapkamer of zolderkamer, en juist daar valt geluid op. Het antwoord is minder simpel dan een ja of nee op de plaat zelf. Het geluid dat u bij regen hoort, wordt namelijk vooral bepaald door wat er onder die plaat zit, en niet door het staal zelf.
Een felsplaat van 0,55 mm staal is op zichzelf geen stille plaat. Regen die rechtstreeks op een dun stalen vlak valt, geeft een tikkend geluid, dat klopt. Maar een felsplaat wordt nooit los toegepast. Onder de plaat zit altijd een opbouw: een dakbeschot, vaak een onderlaag of folie, en bij een dakkapel meestal ook isolatie. Die laag onder de plaat is wat het geluid dempt of juist doorlaat. Een dakbeschot van 18 mm multiplex met daaronder een spouw en isolatie werkt heel anders dan een dun beschot zonder massa erachter. Bij een dakkapel, die vaak een houten of stalen frame heeft in plaats van de zware constructie van een heel dak, is dat verschil groter dan bij een schuur of een loods. De plaat is hetzelfde materiaal, maar het resultaat in de kamer erachter kan sterk verschillen, afhankelijk van hoe de opbouw is samengesteld.
Op een groot dakvlak van een woonhuis of een schuur speelt geluid van regen een kleinere rol, simpelweg omdat er meer massa en meer afstand tussen het oppervlak en de leefruimte zit. Bij een dakkapel is die afstand vaak minimaal. Het plafond van de kamer volgt in veel gevallen direct de vorm van het dakkapelvlak, met alleen een isolatielaag en een afwerklaag ertussen. Dat betekent dat wat er op het dakkapelvlak gebeurt, sneller doorklinkt naar binnen dan bij een dakvlak dat verder van de bewoonde ruimte af ligt. Daarom is de opbouw onder de plaat bij een dakkapel een ander gesprek dan bij pakweg een bedrijfshal, waar niemand onder het dak slaapt.
Een dakkapel heeft doorgaans een dakvlak van een paar vierkante meter, soms nog minder. Dat is een heel andere opgave dan een groot dakvlak waar de baanbreedte van 475 mm eenvoudig een aantal keer past. Op zo'n klein vlak valt een verkeerde baanindeling meteen op, en het bepaalt ook hoeveel felsnaden er op het vlak liggen. Wij werken daarom altijd met een indeling die symmetrisch uitkomt op het dakkapelvlak: de platen worden op maat gewalst zodat de naden gelijk verdeeld liggen, in plaats van dat er aan één kant een smalle reststrook overblijft. Dat is in de eerste plaats een kwestie van aanzien, want een dakkapel is een blikvanger op de gevel en een scheve naad valt op. Maar het heeft ook met geluid te maken: elke felsnaad is een overgang in de plaat, en een symmetrische, doordachte indeling met minder toevallige aansluitingen geeft een rustiger geheel, ook akoestisch. Omdat onze platen op de millimeter leverbaar zijn, kunnen wij die indeling vooraf op tekening uitrekenen, en dat kost u niets om even te laten narekenen voordat er iets gewalst wordt.
Als de kamer onder de dakkapel een ruimte is waar geluid van regen storend zou zijn, dan ligt de oplossing niet in een andere plaat, maar in de opbouw. Een dakbeschot met voldoende massa, een goede isolatielaag zonder luchtspleten, en een zorgvuldige aansluiting van de onderlaag op de plaat maken meer verschil dan het materiaal aan de buitenkant. Wij denken daar op tekening in mee, maar de uitvoering van de opbouw zelf ligt bij de aannemer of de dakdekker die de kapel bekleedt. Het is dus zaak om dit gesprek te voeren voordat de plaat erop gaat, niet erna. Een dakkapel die al dicht is met alleen een dunne onderlaag, laat zich niet meer stil maken door achteraf iets aan de bovenkant te veranderen.
Er zijn situaties waarin wij zeggen dat een andere afwerking meer voor de hand ligt. Is de kamer onder de dakkapel een ruimte waar geluid sowieso al gevoelig ligt, bijvoorbeeld een babykamer, en is de bestaande opbouw niet te wijzigen omdat de kapel al staat en alleen de buitenbekleding vervangen wordt, dan blijft het geluid bij regen voor een groot deel afhankelijk van wat er al onder zit. In dat geval kan een plaat met een dempende onderlaag of een andere materiaalkeuze met ingebouwde geluidsdemping meer opleveren dan alleen het vervangen van de buitenlaag. Wij zeggen dat liever vooraf dan dat u achteraf teleurgesteld bent over iets wat de plaat zelf niet kon oplossen.
Dat gezegd hebbend, is het niet zo dat de plaat helemaal geen rol speelt. Een stalen felsplaat ligt strak en vlak, blind bevestigd met klemmen onder de fels, zonder doorlopende schroefgaten die op termijn kunnen gaan trillen of rammelen. Dat is anders dan bij een plaat die met zichtbare schroeven vastzit, waar naden en bevestigingspunten na verloop van tijd net iets kunnen gaan bewegen. Bij een goed uitgevoerde felsverbinding op een deugdelijke ondergrond geeft de plaat zelf geen extra geluid dat niet al door regen op een hard oppervlak zou ontstaan. Het is vooral de combinatie van plaat en opbouw die het totaalbeeld bepaalt, en die combinatie verschilt van dakkapel tot dakkapel.
Als u een dakkapel laat bekleden en geluid bij regen een punt van aandacht is, bespreek dan met uw aannemer wat er onder de plaat komt te liggen, niet alleen welke plaat erop komt. Heeft u al een tekening van de dakkapel, dan kijken wij daar kosteloos naar mee om de baanindeling passend te maken voor het vlak, symmetrisch en zonder rare reststroken. Heeft u nog geen tekening, dan kunt u met de maten van het dakkapelvlak bij ons terecht om te bespreken wat wij op maat kunnen walsen en welke platen voor deze klus geleverd kunnen worden.