Klikzink
Bij een aanbouw of uitbouw wordt de kleur van het dak vaak beoordeeld als losstaande keuze, alsof het om een vrijstaand bouwwerk gaat. Dat is het niet. Een aanbouw staat vast tegen een bestaand huis, met een bestaande gevel, bestaande kozijnen en meestal ook een bestaand dak dat vanaf de tuin of de straat gewoon meekijkt. De vraag is dus niet welke kleur felsplaat mooi is op zichzelf, maar welke kleur logisch aansluit op wat er al staat. Dat is het eigenlijke risico bij dit gebouwtype: niet het nieuwe dakvlak, maar de overgang naar de oude gevel.
Een vrijstaand bijgebouw, een schuur of een nieuwbouwwoning heeft geen bestaande context om rekening mee te houden. Bij een aanbouw ligt dat anders. De achtergevel van het hoofdhuis is er al, met een kleur baksteen, een kleur voegwerk, mogelijk een kozijnkleur die twintig jaar geleden gangbaar was. De aanbouw voegt zich daar letterlijk tegenaan. Kiest u een felsplaat in een kleur die met het bestaande metselwerk botst, dan valt dat niet op als detail maar als scheidslijn. Vanaf de eerste verdieping van het huis, of simpelweg vanuit de tuin, kijkt u recht op die overgang. Bij een dakvlak op afstand van de rest van het huis speelt dat veel minder; bij een aanbouw is het bijna niet te ontlopen.
In de praktijk zien wij dit het meest bij aanbouwen met een plat of licht hellend dak tegen een gevel van rode of bruine baksteen. Metallic Dark Silver, op zichzelf een rustige kleur, kan tegen warm rood metselwerk toch een kille indruk geven, terwijl diezelfde kleur tegen een grijze of witgepleisterde gevel juist naadloos aansluit. Slate Grey werkt vaak neutraler in dat soort combinaties, precies omdat het geen uitgesproken kleurtoon heeft die met bakstenen tinten in de weg zit. Nordic Night Black is dan weer een goede keuze wanneer de bestaande kozijnen, dakgoten of regenpijpen al zwart zijn uitgevoerd: de aanbouw sluit dan aan op wat er al aan zwarte accenten in de gevel zit, in plaats van een nieuw contrast toe te voegen.
De glansgraad van het materiaal speelt bij een aanbouw een grotere rol dan bij een dak dat je alleen van de weg af ziet. Onze felsplaten hebben een glansgraad onder de vijf, dus mat tot zeer mat. Dat is geen esthetische bijzaak maar een praktische keuze die precies hier van pas komt. Een glanzend of licht glanzend dakvlak weerspiegelt de lucht en verandert daardoor voortdurend van aanzien, van lichtgrijs bij bewolking tot bijna wit bij felle zon. Tegen een vaste, matte gevelkleur van baksteen of stucwerk levert dat een onrustig beeld op: de gevel blijft hetzelfde, het dak verandert constant.
Een mat oppervlak doet dat niet. Het houdt zijn kleurindruk vast, ook bij wisselend licht, en sluit daardoor rustiger aan op de vaste kleur van de bestaande gevel. Bij een aanbouw met een dakvlak dat vanuit de woonkamer of vanaf het terras dagelijks in beeld is, telt dat zwaarder dan bij een dak dat u zelden van dichtbij ziet. Mat is hier dus niet primair een kwestie van smaak, maar van hoe voorspelbaar het dakvlak oogt naast een gevel die niet verandert.
Dit gaat niet in alle gevallen op. Bij een aanbouw met veel glas, waarbij de gevel grotendeels bestaat uit kozijnen en beglazing en er nauwelijks metselwerk in beeld komt, is de aansluiting op de gevelkleur veel minder bepalend. Dan wordt de kleurkeuze meer een zaak van hoe de aanbouw zich verhoudt tot de tuin, de omliggende bebouwing of gewoon een eigen esthetische voorkeur, zonder dat er een bestaande bakstenen wand is om rekening mee te houden. Ook bij een aanbouw die met een dakrand, daktrim of attiek grotendeels aan het zicht wordt onttrokken speelt de overgang een kleinere rol; wat u niet ziet, hoeft ook niet te matchen.
Er is nog een situatie waarin de gevelaansluiting niet vooropstaat: wanneer de aanbouw bewust is ontworpen als contrasterend volume, bijvoorbeeld een moderne glazen of houten uitbouw tegen een oudere, traditionele woning. In dat ontwerp is het verschil tussen oud en nieuw juist de bedoeling, en een felsplaat die sterk afwijkt van de kleur van het hoofdhuis past dan beter bij die opzet dan een kleur die probeert te versmelten. Voordat u op kleur besluit is het dus verstandig om eerst vast te stellen of de aanbouw zich moet aanpassen aan het bestaande huis, of daar juist bewust van moet afwijken. Beide zijn legitieme uitgangspunten, maar ze vragen een andere kleurkeuze.
Een derde uitzondering is de bestaande dakbedekking van het hoofdhuis zelf, als die zichtbaar blijft naast het nieuwe dak van de aanbouw. Ligt er op het hoofdgebouw bijvoorbeeld een rood pannendak dat vanaf de straat samen met de aanbouw in beeld komt, dan is de afstemming met dat dakvlak soms belangrijker dan de afstemming met de gevel. Dat is per situatie verschillend en hangt af van de kijkrichting: vanuit de tuin ziet u vaak vooral de gevel, vanaf de straat soms vooral het dakvlak van het hoofdhuis.
Het makkelijkste startpunt is een foto van de bestaande achtergevel, gemaakt op het moment van de dag waarop u er het meest naar kijkt: 's ochtends met de zon nog laag, of 's avonds tegen het licht. Leg daar de drie kleurstalen naast, niet op een scherm maar in daglicht, bij voorkeur buiten. De kleurindruk van baksteen verschuift met het licht, en dat geldt ook voor de felsplaat, dus een beoordeling binnen onder kunstlicht zegt weinig over hoe de combinatie er in de tuin uitziet.
Kijk vervolgens niet alleen naar de gevel, maar ook naar wat er al aan zwart of grijs metaalwerk in het zicht staat: regenpijpen, kozijnen, een bestaande dakrand. Een aanbouw die kleurlijk aansluit bij die details oogt vaak vanzelfsprekender dan een aanbouw die alleen met de baksteen rekening houdt. Vraag u ook af of u over vijf of tien jaar nog steeds tevreden wilt zijn met de combinatie, want een aanbouw wordt zelden opnieuw geschilderd zoals een gevel dat soms wel wordt; de felsplaat blijft in principe de kleur die hij nu heeft.
Wilt u weten welke van de drie kleuren het beste aansluit op uw specifieke gevel, stuur ons dan een foto van de bestaande situatie en een schets of tekening van de aanbouw. Wij denken kosteloos mee over de kleurkeuze en de maatvoering van de platen, op basis van uw eigen situatie in plaats van een algemeen advies.